Uluslararası Hentbol Federasyonu, kalecinin yerine fazladan saha oyuncusu alınarak oynanan 7'ye 6 hücumunu yeniden tartışmaya açtı. Fransa Hentbol Federasyonu başkanı ve IHF birinci başkan yardımcısı Philippe Bana, konseyin konuyu ocak ayında ele alacağını doğruladı. Masada üç seçenek var: kuralı olduğu gibi bırakmak, kullanımını sınırlandırmak, tamamen kaldırmak.
İtirazın gerekçesi iki dakikalar
Kurala yöneltilen ilk eleştiri cezalarla ilgili. Oyuncusu iki dakikalığına dışarı çıkan takım kaleciyi de çekince sahada yine altı hücumcuyla oynuyor ve cezanın yarattığı sayısal üstünlük büyük ölçüde ortadan kalkıyor. İkinci eleştiri boş kaleye atılan uzak mesafe golleri üzerine. Bana'ya göre bu düzen oyunun kendi mantığını zorluyor.
IHF tarafında henüz karar yok. Konseyin ocak ayındaki gündeminde, değiştirilmiş bir sürümün 2027 Gençler ve Ümitler Dünya Şampiyonalarında denenmesi önerisi bulunuyor. Üst düzeyde herhangi bir değişiklik, bu testlerin sonucuna bağlı olacak.
Bir turnuvada şimdiden yasak
Tartışma kağıt üzerinde kalmadı. IHF, 15-24 Ekim tarihlerinde ilk kez düzenlenecek Kadınlar U16 Dünya Şampiyonası'nda 7'ye 6 hücumunu yasakladı. Aynı turnuvada kalecinin yerine saha oyuncusu alınması ve savunma düzeninin maç içinde değiştirilmesi de yasak, maçlar reçinesiz topla oynanacak. Federasyon gerekçe olarak oyuncu gelişimini korumayı ve hücum hentbolunu teşvik etmeyi gösterdi.
391 deneme ne getirdi
Kuralın sahadaki karşılığı ölçüldü. 2024'te yayımlanan bir gözlem çalışması, EHF EURO 2020, 2021 Dünya Şampiyonası, EHF EURO 2022 ve 2023 Dünya Şampiyonası'ndan toplam 132 maçı inceledi. Bu maçlarda takımlar 391 kez kaleciyi çekip 7'ye 6 hücuma geçti.
Bu 391 denemenin 191'i gole döndü. Oran yüzde 48,8. Turnuva turnuva bakıldığında EHF EURO 2020'de yüzde 51,2, 2021 Dünya Şampiyonası'nda yüzde 49,4, EHF EURO 2022'de yüzde 46,3, 2023 Dünya Şampiyonası'nda yüzde 48,5 çıktı. Yani kaleci çekilerek kurulan hücumların yarısına yakını gol oldu.
Aynı 391 hücumda takımlar boş kaleye 54 gol yedi. Turnuva bazında bu oran yüzde 12,2 ile yüzde 15,2 arasında değişiyor. Kaba hesapla her yedi denemeden birinde top rakibe geçti ve boş kaleye gitti. Araştırmacıların ayrıca ölçtüğü bir rakam da var: rakip kaleden kaleye şut attığında isabet oranı yüzde 57.
Üst sıra az kullanıyor, çok isabet ettiriyor
Veri, kuralı kimin kullandığı konusunda ayrışıyor. Turnuvaları ilk altı sırada bitiren takımlar 7'ye 6'ya daha seyrek başvurdu, başvurduklarında ise daha isabetli oldular. EHF EURO 2022'de ilk altı takımın verimliliği yüzde 53,1 iken 7 ile 12. sıra arasındaki takımlarda yüzde 41,7'de kaldı. 2023 Dünya Şampiyonası'nda aynı karşılaştırma yüzde 50,0 ve yüzde 43,8 oldu.
Kullanım anı da farklı. Alt sıradaki takımlar dört ve daha fazla gol geride kaldıklarında kaleciyi çekti. İlk altı takım ise bir veya iki gollük farklarda bu yola gitti. Hücumların yüzde 73'ten fazlası ikinci yarıda oynandı.
Antrenörler kuralı savunuyor ama kullanmıyor
Aynı çalışma 156 antrenöre de soru yöneltti. Antrenörlerin yüzde 74,4'ü kurala olumlu bakıyor ve dörtte üçü kaldırılmasına karşı çıkıyor. Buna karşılık yüzde 55,6'sı 7'ye 6'yı nadiren veya hiç kullanmadığını söyledi, yüzde 52,6'sı hücumun az avantaj sağladığını veya hiç sağlamadığını belirtti. Yüzde 78,1'i kuralın yalnızca geride kalındığında kullanılması gerektiğini düşünüyor.
On yıllık bir alışkanlık
Mevcut düzen 2016 kural değişikliğiyle geldi. Öncesinde kalecinin yerine giren oyuncunun kaleci forması giymesi gerekiyordu ve bu zorunluluk hücumu pratikte kullanışsız kılıyordu. Şart kalkınca 7'ye 6 on yıl içinde üst düzey hentbolun standart silahlarından biri haline geldi. Kural kalkarsa on yıllık bir alışkanlık geri alınmış olacak.
Oyunun teknolojiyle ilgili tarafında da hareket var. Avrupa Hentbol Federasyonu bu hafta gol çizgisi kamerasının yeni sürümünü duyurdu. Uluslararası hentbol gündemi sayfamızda takip edilebilir.
Bundan sonra ne olacak
Takvim şöyle işliyor. IHF Konseyi ocak ayında toplanıp test kararı verecek. Test kararı çıkarsa 2027 Gençler ve Ümitler Dünya Şampiyonaları deneme alanı olacak. Üst düzey müsabakalarda değişiklik, en erken bu testlerin değerlendirilmesinin ardından gündeme gelebilir. Erkekler Süper Lig dahil tüm ulusal ligler, IHF kural kitabına bağlı olduğu için değişiklik doğrudan Türkiye sahalarına da yansır.
